Araç Değer Kaybı Hesaplama (Genel Bilgilendirme)
Araç değer kaybı; kaza sonrası araç onarılsa bile, aracın hasar geçmişi nedeniyle ikinci el piyasada değerinin düşmesi olarak anlatılır. Başvuru ve evrak süreçlerinde sigorta/eksper raporu, onarım faturası ve fotoğraflar gibi belgeler kullanılabilir; bazı durumlarda sistem kayıtları esas alınabilir.
Bu sayfadaki hesaplama araçları yalnızca genel bilgilendirme amacıyla sunulmaktadır. Hesaplama sonuçları kesin veya bağlayıcı değildir.
Hesaplama Formu
Değer Kaybı Kavramı
Araç değer kaybı, kaza sonrası araç onarılsa bile, aracın hasar geçmişi nedeniyle ikinci el piyasada değerinin düşmesidir. Bu kayıp, aracın teknik değerinden ziyade, piyasa değerindeki düşüşü ifade eder.
Değer kaybı, aşağıdaki durumlarda gündeme gelir:
- Araç kaza geçirmiş ve onarılmıştır
- Araç ikinci el piyasada değer kaybetmiştir
- Hasar geçmişi nedeniyle alıcılar daha düşük fiyat teklif etmektedir
Hesaplama Mantığı (Öğretici Formül)
Gerçek hesaplamalar; rayiç değer, hasar türü, parça sayısı, yaş-km gibi katsayılarla değişir. Tool için anlaşılır model:
Değer kaybı ≈ R × B × YK × KK
- R = Rayiç değer (kullanıcı girer)
- B = Baz oran (hasarın ağırlığına göre seçilir)
- YK = Yaş katsayısı
- KK = Km katsayısı
Örnek katsayı seti (site içinde "örnek" diye açıkça ver):
Hasar Seviyesi Baz Oranları
- Hafif: B = 0,02 (%2)
- Orta: B = 0,04 (%4)
- Ağır: B = 0,06 (%6)
Yaş Katsayısı
- 0–2 yaş: YK = 1,00
- 3–5 yaş: YK = 0,85
- 6–10 yaş: YK = 0,70
- 10+ yaş: YK = 0,55
Km Katsayısı
- 0–25.000 km: KK = 1,00
- 25.001–75.000 km: KK = 0,85
- 75.001–150.000 km: KK = 0,70
- 150.000+ km: KK = 0,55
Adım Adım Örnek
Örnek input:
- R = 1.000.000 TL
- Yaş: 4 (YK = 0,85)
- Km: 60.000 (KK = 0,85)
- Hasar: Orta (B = 0,04)
Adım 1: R × B = 1.000.000 × 0,04 = 40.000 TL
Adım 2: ×YK = 40.000 × 0,85 = 34.000 TL
Adım 3: ×KK = 34.000 × 0,85 = 28.900 TL (yaklaşık)
Eksper ve Bilirkişi Farkları
Değer kaybı hesaplamalarında:
- Eksper: Sigorta şirketi tarafından atanan, aracın hasarını ve değer kaybını değerlendiren uzmandır. Eksper raporu, sigorta şirketinin ödeme kararını etkiler.
- Bilirkişi: Mahkeme tarafından atanan, taraflar arasındaki uyuşmazlığı çözmek için değerlendirme yapan uzmandır. Bilirkişi raporu, mahkeme kararını etkiler.
Her iki uzman da, aracın rayiç değeri, hasar seviyesi, yaş, kilometre gibi faktörleri değerlendirerek değer kaybını hesaplar. Ancak, hesaplama yöntemleri ve katsayılar farklı olabilir.
Sık Sorulan Sorular
Değer kaybı her kazada olur mu?
Hayır. Değer kaybı, kazanın ağırlığına ve aracın durumuna göre değişir. Hafif kazalarda değer kaybı olmayabilir veya çok düşük olabilir. Ağır kazalarda ise değer kaybı daha yüksek olur. Değer kaybının olup olmadığı ve miktarı, eksper veya bilirkişi tarafından değerlendirilir.
Rayiç değer nasıl belirlenir?
Rayiç değer, aracın kaza öncesi piyasa değeridir. Rayiç değer, aracın marka, model, yıl, kilometre, donanım gibi özelliklerine göre belirlenir. Rayiç değer, eksper veya bilirkişi tarafından belirlenir ve genellikle ikinci el piyasa fiyatlarına göre hesaplanır.
Kusur oranı değer kaybını etkiler mi?
Evet, kusur oranı değer kaybını etkiler. Kusur oranı, kazanın meydana gelmesinde tarafların sorumluluk derecesini gösterir. Örneğin, %60 kusur oranı, karşı tarafın kazanın meydana gelmesinde %60 oranında kusurlu olduğu anlamına gelir. Kusur oranı, değer kaybı tutarını doğrudan etkiler. Örneğin, %100 kusur oranında tam değer kaybı ödenirken, %50 kusur oranında değer kaybının yarısı ödenir.
Değer kaybı tazminatı nasıl talep edilir?
Değer kaybı tazminatı, sigorta şirketine veya kusurlu tarafa karşı talep edilir. Talep için, eksper raporu, onarım faturası, fotoğraflar gibi belgeler gerekir. Sigorta şirketi değer kaybını kabul etmezse, mahkemeye başvurulabilir. Mahkeme, bilirkişi atayarak değer kaybını değerlendirir.
Yasal Uyarı
Bu sonuç yaklaşık bir değerdir. Eksper/bilirkişi değerlendirmesi, kusur oranı ve dosya kapsamı sonucu değiştirebilir.